Redactie ABM Financial News - Donderdag 16 februari 2017, 16:22 uur

Rabobank heeft vorig jaar minder winst geboekt door bijzondere posten, maar zag het onderliggende resultaat verbeteren, mede dankzij het betere economische klimaat. Dit maakte de bank donderdag bekend.

Per saldo daalde de nettowinst met 9 procent tot 2,02 miljard euro, van 2,21 miljard in 2015.

"Rabobank kende in financieel opzicht twee gezichten", stelde financieel directeur Bas Brouwers. Aan de pluskant zaten sterk lagere kredietverliezen, kostenbesparingen en goede operationele resultaten. Aan de minkant stonden fors hogere reorganisatiekosten, een dure compensatieregeling voor renteswaps en een grote afboeking op het minderheidsbelang in verzekeraar Achmea.

Exclusief de Achmea-afboeking en het renteswapdossier verbeterde het onderliggende resultaat met een half miljard euro tot 4,1 miljard euro. Bij de Nederlandse retailbank steeg het resultaat met 13 procent tot 2,36 miljard euro. Bij de internationale agrarische tak en de zakenbank verdubbelde het resultaat.

Een positieve ontwikkeling waren de nieuwe voorzieningen voor slechte leningen, die met 70 procent daalden tot 310 miljoen euro, doordat minder klanten betalingsproblemen hebben dankzij de aantrekkende Nederlandse economie.

Personeelskrimp

De aangekondigde personeelsreductie verliep sneller dan gepland, met een daling van het aantal medewerkers met bijna 6.500 tot 45.500. Dit was ongeveer 1.200 meer dan gepland. Daarom nam Rabobank een extra reorganisatielast van ruim een half miljard miljoen euro, de trend doorvertalend voor 2017 en 2018, zei CEO Wiebe Draijer donderdag in een toelichting op de cijfers vanuit een lokaal bankfiliaal in Aalsmeer. De komende twee jaar moeten er nog 7.000 banen weg, omdat klanten steeds meer online bankieren en daardoor minder persoonlijk contact hebben met bankmedewerkers.

De topman erkende dat de reorganisatie veel vergt van het personeel. "Velen zien hun vertrouwde werkplek verdwijnen als gevolg van de digitalisering van onze dienstverlening en het doorvoeren van noodzakelijke verbeteringen in vooral de back-office en ondersteunende diensten", aldus Draijer. "Dat doet pijn en daar gaan we mee aan de slag."

Door de reorganisatie moeten de kosten uiteindelijk omlaag tot ongeveer 53 procent van de inkomsten in 2020. Vooralsnog stegen de kosten echter juist tot 71 procent, vooral door de renteswaps en reorganisatiekosten.

Achmea-belang minder waard
Een opvallende onverwachte kostenpost was de afboeking op goodwill van 700 miljoen euro voor het belang van 29 procent in de verzekeraar Achmea. Een belangrijke reden om die afboeking te doen was nieuwe wetgeving die de ruimte voor zorgverzekeraars beperkt om reserves uit te keren aan aandeelhouders. "Dit leidt tot een andere verwachting voor de cashflows naar Rabobank en dus tot een lagere waardering van het belang", zei CFO Brouwers.

Ook levert de samenwerking met schadeverzekeraar Interpolis, onderdeel van Achmea, minder op voor de bank, zei CEO Draijer, omdat klanten steeds meer verzekeringen rechtstreeks via de Interpolis-website afsluiten, en de bank daar niet meer voor nodig hebben.

De directe aanleiding voor de afboeking was de winstwaarschuwing van de verzekeraar donderdag. Achmea voorziet een negatief jaarresultaat van 380 miljoen euro in 2016, door grote stormschades en diverse tegenvallers. Als gevolg van dit negatieve resultaat op het belang vielen de overige inkomsten van Rabobank 240 miljoen euro lager uit, zei CFO Brouwers.

Kredietverlening
De belangrijkste inkomstenbron voor Rabobank, de rentebaten, daalden intussen met 4 procent tot 8,74 miljard euro. Daarbij liep de rentemarge terug van 1,33 tot 1,29 procent. Dit kwam vooral door de grote liquiditeitsportefeuille die Rabobank aanhoudt, en die een negatief rendement oplevert, zei financieel directeur Brouwers.

Net als een jaar eerder kromp de kredietverlening met zo'n 5 miljard euro, afgezien van valuta-effecten. Rabobank probeert de uitstaande balans te verlagen in aanloop naar strengere internationale kapitaalregels voor banken, het zogenaamde Basel 4-pakket. Dit doet de bank onder andere door de verkoop van hypotheken aan beleggers.

Het marktaandeel in hypotheken steeg van 20 naar 21 procent. Hier ziet topman Draijer nog wel groei op de korte termijn. Voor de langere termijn voorziet Rabobank vooral mogelijkheden om investeerders te laten mee-investeren in hypotheken, tegen een vergoeding voor de bank. Een ander model dat Rabobank ontwikkelt is het koppelen van private banking-klanten met spaartegoeden aan MKB-klanten die geld willen lenen.

Vermogen en rendement
De kernkapitaalratio CET1, volgens de toekomstige regels voor het bufferkapitaal van 2018, steeg naar 14,3 procent, vooral dankzij een recente uitgifte van 1,5 miljard euro aan nieuwe ledencertificaten. Daarmee werd de doelstelling voor 2020, die 14,0 procent bedraagt, nu al bereikt.

Rabobank behaalde een rendement op het Tier 1-vermogen van 5,8 procent, wat lager was dan de 6,5 procent een jaar eerder. Op termijn streeft de bank naar 8 procent. Indien er als gevolg van de Basel 4-kapitaaleisen meer eigen vermogen nodig is, zal Rabobank het rendement op eigen vermogen in de toekomst moeten verhogen door meer inkomsten te genereren, zei Draijer, zonder daar een concrete invulling aan te geven.

Leren beleggen

Live koersen

Wereldtijden

 New York

 London

 Paris

 Tokyo

 Beijing

 Sydney