Redactie ABM Financial News - Dinsdag 8 december 2016, 16:20 uur

Het Internationaal Monetair Fonds is aangenaam verrast door het sterke herstel van de Nederlandse economie en ziet beperkte ruimte voor extra investeringen om het economisch potentieel nog beter te benutten. Dit zei de organisatie donderdag.

"We zijn aangenaam verrast door de groei die mooi herstelt", zei Tom Dorsey die de jaarlijkse evaluatie van ons land door het IMF leidde, tijdens een afsluitende presentatie in Amsterdam. "De officiële cijfers vertellen mogelijk zelfs niet het hele verhaal."

Volgens het IMF onderschatten de huidige ramingen mogelijk zelfs de kracht van de binnenlandse vraag en de verbetering van de arbeidsmarkt. De belastinginkomsten zijn boven verwachting en de daling van de werkloosheid versnelt.

Nu het hierdoor ook snel de goede kant op gaat met het begrotingstekort en de staatsschuld, zien de economen van het IMF ruimte om het economische herstel te ondersteunen met extra overheidsuitgaven, bijvoorbeeld investeringen in "menselijk kapitaal", in onderwijs en onderzoek. Ook zou deze financiële ruimte, geschat op een half procentpunt van het Nederlandse bruto binnenlands product, kunnen worden gebruikt voor een lastenverlichting die de belastingdruk verder opschuift van arbeid naar vermogen.

Als de 'onbenutte ruimte' in de Nederlandse economie is opgevuld, kan de staatsschuld verder worden afgebouwd, adviseerde de internationale economische waakhond verder.

Begrotingstekort daalt sneller dan gepland
Het IMF ziet de Nederlandse economie zowel in 2016 als in 2017 met 2 procent groeien. Een stijgend consumentenvertrouwen en stijgende huizenprijzen zorgen voor meer consumptie en investeringen. De export neemt intussen af door zwakkere vraag uit het buitenland.

Omdat de regering de hand op de knip houdt terwijl de belastinginkomsten stijgen, zal het begrotingstekort sneller dan gepland dalen tot 1,1 procent van het bbp in 2016 en 0,7 procent in 2017. Omdat het tekort kleiner is dan de economische groei, daalt de staatsschuld hierdoor tot iets meer dan 61 procent van het bbp per eind 2017, verwacht het IMF.

De Nederlandse economie blijft in internationaal opzicht een opvallend grote hefboom vertonen, met uitzonderlijk hoge schulden van huishoudens, als tegenwicht voor relatief grote pensioenspaarpotten. "Denemarken en Nederland zijn in dat opzicht echte buitenbeentjes", zei Dorsey.

Economie blijft gevoelig voor schokken
Het IMF waarschuwde opnieuw dat de Nederlandse economie gevoelig blijft voor schokken, door de hoge huishoudschulden. Dat bleek na de financiële crisis van 2008. De consumptie door huishoudens en daarmee de economische groei extra kwam toen onder druk te staan, omdat mensen zich zorgen maakten dat hun huis onder water stond.

Hoewel banken inmiddels weer redelijk goed tegen een stootje kunnen, adviseert het IMF de Nederlandse regering daarom de ruimte voor hypotheekrenteaftrek, die een subsidie is op hypotheekschuld, sneller te verminderen.

Over de relatief hoge schulden van Nederlandse bedrijven maakt het IMF zich minder zorgen, zei IMF-onderzoekster May Khamis die een vijfjaarlijkse beoordeling van de stabiliteit de Nederlandse financiële sector uitvoerde. Die bedrijfsschulden zijn weliswaar zo'n 20 procent hoger dan in andere landen, maar Nederlandse bedrijven bouwen snel eigen vermogen op, zijn relatief winstgevend en hebben over het algemeen voldoende contanten voorhanden om schokken op te vangen, stelde Khamis.

Het IMF gaf de Nederlandse regering tenslotte een pluim voor de "indrukwekkende" manier waarop vluchtelingen worden geïntegreerd in het arbeidsproces.

Leren beleggen

Live koersen